Kurumlar Vergisi Mükellefleri Hangi Defterleri Tutmakla Yükümlüdür?

Kurumlar vergisi mükelleflerinin faaliyetlerini mevzuata uygun şekilde yürütmeleri ve mali süreçlerinin şeffaf bir şekilde belgelemeleri için tutulması zorunlu defterler oldukça önemlidir. Şirket türlerine göre tutulması gereken defterler Vergi Usul Kanunu ve ilgili tebliğler kapsamında belirlenmiştir. Üstad olarak bu haftaki blog yazımızda kurumlar vergisi mükelleflerinin tutması gereken defterleri inceledik.

Kurumlar Vergisi Mükelleflerinin Tutmak Zorunda Olduğu Defterler

Kurumlar vergisi mükelleflerinin şirket türüne bağlı olarak tutmakla yükümlü oldukları 7 farklı defter türü bulunur. Bu defter türlerinin detayları aşağıdaki gibidir:

Yevmiye Defteri

Kayda geçirilmesi gereken işlemlerin ilgili belgelere ya da kanıtlara dayanan evraklardan çıkarılarak tarih sırasıyla ve maddeler halinde düzenli olarak yazıldığı defterdir. Yevmiye defteri ciltlidir ve sayfaları müteselsil sıra numaralıdır. Vergi kanununa uygun olduğu sürece müteharrik yapraklı defterler de kullanılabilir. 

Büyük Defter (Defter-i Kebir)

Yevmiye defterine geçirilen işlemleri buradan alarak sistemli şekilde ilgili hesaplara dağıtan, tasnifli olarak bu hesaplarda toplayan defterdir. Tıpkı yevmiye defterinde olduğu gibi ciltlidir ve sayfaları müteselsil sıra numaralı olarak kullanılır. Vergi kanununa uygun olduğu sürece müteharrik yapraklı defterler kullanmak mümkündür. 

Envanter Defteri

Ticari işletmelerin açılışında ve açılışından sonraki her hesap döneminin sonunda taşınmazların, alacakların, borçların, nakit para tutarının ve varlıklar ile borçların değerlerinin kaydedildiği ciltli ve sayfaları müteselsil sıra numaralı defterdir. 

Bu defterlerin hesap dönemi on iki ayı geçemez. VUK’taki ilgili hükümleri saklı kalması koşuluyla envanterin düzenli bir işletme faaliyetinin akışına uygun düşen süre içinde ve her durumda hesap döneminin sonundan itibaren üç ay içinde çıkarılarak deftere kaydedilir. 

Pay Defteri

Sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketlerde, limited şirketlerde ve kooperatiflerde şirket ortaklarının; anonim şirketlerde ise pay sahiplerinin kaydedildiği ciltli ve müteselsil sayfa numaralı defterlerdir.

Anonim şirketlerde sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketlerde, senede bağlanmamış pay ve nama yazılı pay senedi sahipleriyle intifa hakkı sahipleri pay defterine kaydedilir. 

Yönetim Kurulu Karar Defteri

Anonim şirketlerde kooperatiflerde yönetim kurulunun, sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketlerde ise yöneticinin veya yöneticilerin şirket yönetimi ile ilgili olarak aldıkları kararların yazıldığı ciltli ve müteselsil sayfa numaralı defterdir. 

Genel Kurul Toplantı ve Müzakere Defteri

Tüzel kişi tacirlerin genel kurul toplantılarında görüşülen hususların ve alınan kararların kaydedildiği ciltli ve müteselsil sayfa numaralı defterdir.

*Defterlerle ilgili tüm detaylara 19.12.2012 tarihli ve 28502 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “Ticari Defterlere İlişkin Tebliğ”den ulaşılabilir.

Mükellef Türlerine Göre Tutulması Gereken Defterler

Kurumlar vergisi mükelleflerinin tutmakla yükümlü oldukları defterler aşağıdaki gibidir:

Hangi Defterler Elektronik Ortamda Tutulmak Zorunda?

14.02.2025 tarihli ve 32813 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “İşletmenin Muhasebesiyle İlgili Olmayan Ticari Defterlerin Elektronik Ortamda Tutulması Hakkında Tebliğ”e göre elektronik ortamda tutulması zorunlu defterler şunlardır:

• Pay defteri,

• Yönetim kurulu karar defteri,

• Müdürler kurulu karar defteri,

• Genel kurul toplantı ve müzakere defteri.

Bu defterleri elektronik ortamda tutmakla yükümlü şirketlerse şunlardır:

• 01.01.2026 tarihinden itibaren ticaret siciline tescil edilen şirketler.

• Sermaye Piyasası Kanunu’na tabi şirketler, sigorta şirketleri, bankalar ve anonim şirket olarak kurulmuş holdingler de dahil olmak üzere kuruluş ve esas sözleşme değişiklikleri Ticaret Bakanlığı’nın iznine tabi olan şirketler. 

Defterlerini elektronik ortamda tutmaya başlayan şirketler herhangi bir sebeple yeniden fiziki defter kullanımına dönemez. Elektronik ortamda tutulan defterler için açılış ve kapanış onayı aranmaz.

Siz de Üstad ile tüm muhasebe süreçlerini tek bir platformdan kolayca yönetebilir, mali müşavirinizle hızlıca iletişime geçerek süreçlerinizi hızlandırabilirsiniz.